Węgierska brama do Skandynawii

Na początku kwietnia węgierskie firmy miały możliwość zapoznania się z potencjałem regionu zachodniopomorskiego oraz portów Szczecin-Świnoujście dla branży logistycznej, podczas seminarium zorganizowanego przez ambasadę RP w Budapeszcie.

W stolicy Węgier porty Szczecin-Świnoujście oraz cały region zaprezentowały się pod hasłem „West Pomerania, Your Gateway to Scandinavia – Odkryj najkrótszą drogę na rynki Północnej Europy!”. Spotkanie miało na celu promocję centrów logistycznych województwa zachodniopomorskiego, oferty przeładunkowej i inwestycyjnej obu portów oraz transportu intermodalnego, który może być szansą na rozwój handlu między Węgrami a Skandynawią i całym regionem nadbałtyckim.

 

Dobre położenie

Porty w Szczecinie i Świnoujściu, będąc usytuowane w północno-zachodniej części Polski, są najbliższymi bałtyckimi portami morskimi dla Czech, Słowacji i wschodnich Niemiec, a także – właśnie dla Węgier. Znajdują się na najkrótszej trasie pomiędzy Skandynawią a środkową i południową Europą oraz na najkrótszej drodze morskiej łączącej Rosję i Finlandię z Europą Zachodnią. Dobre połączenie siecią wodnych dróg śródlądowych z Berlinem i dalej – z europejskim systemem dróg wodnych to ważny atut w ofercie obu portów. Dodatkowo działania zmierzające do poprawy żeglowności na całej długości Odry oraz planowane połączenie Dunaj-Odra-Łaba zwiększają potencjał rozwojowy obu portów. W ofercie skierowanej na rynek węgierski komplementarność portów Szczecin i Świnoujście względem siebie jest także bardzo istotna. Walorem Świnoujścia jest położenie blisko morza, co pozwala na zapewnienie wysokiej efektywności połączeń promowych, a także dostępność dla większych statków – o zanurzeniu do 13,2 m. Natomiast Szczecin, mimo że dostępny dla mniejszych statków – o zanurzeniu do 9,15 m, daje szansę dotarcia najtańszą drogą morską w głąb lądu, a więc znacznie bliżej do odbiorców i nadawców obsługiwanych w nim ładunków. Strategiczna lokalizacja portów Szczecin-Świnoujście została potwierdzona poprzez wpisanie tego zespołu portowego jako istotnego ogniwa w Transeuropejskiej Sieci Transportowej (TEN-T) w ramach korytarza Bałtyk – Adriatyk.

 

Strategiczna uniwersalność oferty

Oba porty zapewniają kompleksową obsługę zarówno ładunków masowych, jak i drobnicowych, a także pasażerów i środków transportu kołowego. W ubiegłym roku przeładowały ponad 23 mln ton, z czego największą grupę towarową stanowiły ładunki drobnicowe – 49 proc. całości obrotów. Główny w tym udział miał ruch promowy ze Skandynawią, rosnący z roku na rok (ponad 8 mln ton ładunku obsłużonego w 2015). Obrót kontenerowy także gwałtownie wzrasta – niemal 12%, osiągając wielkość 88 tys. TEU (czyli rekordowo w obsłudze tego ładunku w zespole portowym). Oba porty z racji swego położenia koncentrują ok. 90 proc. ruchu tranzytowego, jaki przechodzi przez porty polskie do i z krajów sąsiednich. W 2015 roku było to prawie 3 mln ton. Węgry w obsłudze tranzytu sytuują się na czwartej pozycji, zaraz za największymi partnerami tranzytowymi obu portów, tj. Czechami, Słowacją i Niemcami. Dla stworzenia nowej jakości w obsłudze inwestorów oraz przeładowywanych towarów, w obu portach od kilku lat prowadzone są ogromne inwestycje, zmierzające do poprawy ich dostępności oraz lepszej jakości obsługi środków transportu. Dzięki temu w najbliższych latach w Szczecinie  główne nabrzeża obsługujące ładunki masowe oraz towary drobnicowe dysponować będą głębokością 12,5 m, a w Świnoujściu – 14,5 m. Ponadto świnoujski terminal promowy przystosowany zostanie do obsługi transportu intermodalnego.

 

Dwa bratanki w biznesie

Z perspektywy interesów transportowych Węgier oba porty dzięki swojej lokalizacji na najkrótszej drodze pomiędzy Skandynawią a południem Europy są idealnym miejscem dla logistyki i obsługi tranzytu towarów zarówno w kierunku do i ze Skandynawii, jak i innych krajów nadbałtyckich. Szczególne znaczenie ma tutaj obsługa ruchu towarowego na terminalu promowym w Świnoujściu, który tworząc wirtualny most w postaci autostrady morskiej, łączy Europę Środkową ze Skandynawią. Ponadto oferowane przez oba porty połączenia żeglugi morskiej bliskiego zasięgu dają dodatkowe możliwości obsługi logistycznej towarów z/do Węgier. Dla towarów transportowanych pomiędzy Węgrami a krajami nadbałtyckimi warunki mogą się jeszcze znacznie poprawić, a to za sprawą prowadzonych inwestycji. Już teraz dostęp na Bałtyk poprzez porty Szczecin-Świnoujście jest łatwiejszy dla południowych partnerów, a dzięki inwestycjom poprawiającym infrastrukturę dostępową stanie się jeszcze dogodniejszy. Przyczyniają się do tego zarówno inwestycje prowadzone wewnątrz portów, jak i krajowe przedsięwzięcia poprawiające infrastrukturę transportu zaplecza – w tym zakończenie budowy drogi szybkiego ruchu S3 oraz modernizacja linii kolejowych CE-59 i E-59. Również większa dostępność od strony morza, zapewniona poprzez pogłębienie toru wejściowego do Świnoujścia do głębokości 14,5 m oraz toru wodnego Świnoujście-Szczecin do głębokości 12,5 m, pozwoli na większą elastyczność w obsłudze transportu morskiego. Ogromny potencjał wiąże się także z planowanym użeglowieniem Odry.Umożliwi to wykorzystanie w sposób znacznie efektywniejszy najbardziej przyjaznej dla środowiska naturalnego gałęzi transportu, łączącej port z jego zapleczem daleko w głębi lądu. Żeglowna Odra, wraz z istniejącym kanałem Odra-Havela, Kanałem Gliwickim, kanałem Odra-Szprewa, a także planowanym kanałem Dunaj-Odra-Łaba (tak istotnym także dla południowych sąsiadów, w tym dla Węgier), może ustanowić poprzez porty Szczecin-Świnoujście wysoce efektywną i rozległą sieć śródlądowych dróg wodnych łączących Morze Bałtyckie z zachodnią, środkową i południową Europą.

 

Wspólnym głosem

W stolicy Węgier o atutach regionu i portów zachodniopomorskich w kontekście logistycznej obsługi węgierskiej wymiany handlowej mówili zarówno przedstawiciele portów Szczecin-Świnoujście, jak i regionu zachodniopomorskiego. W programie seminarium były wystąpienia Podsekretarza Stanu Ministerstwa Rozwoju, Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego, Ambasadora RP w Budapeszcie, a także przedstawicieli Wydziału Promocji, Handlu i Inwestycji w Budapeszcie, Centrum Obsługi Inwestorów i Eksporterów przy Urzędzie Marszałkowskim Województwa Zachodniopomorskiego, Zarządu Morskich Portów Szczecin i Świnoujście SA, Rady Interesantów Portu Szczecin, Terminalu Promowego Świnoujście Sp. z o.o. oraz firmy Waimea Holding SA. Oprócz samych prezentacji istotna była możliwość nawiązania bezpośrednich kontaktów handlowych oraz wymiana doświadczeń pomiędzy polskimi i węgierskimi przedsiębiorcami. Obecni na spotkaniu przedstawiciele węgierskich firm transportowych, przewoźnicy drogowi oraz kolejowi, spedytorzy oraz przeładowcy nie kryli uznania dla zmian, jakie da się zauważyć w kontekście inwestycji i rozwoju portów. Zjawisko kongestii występujące w portach europejskich powoduje, że firmy te poszukują alternatywnych rozwiązań dla dotychczasowych łańcuchów logistycznych. A takim może być właśnie oferta zespołu portowego Szczecin-Świnoujście.

Karolina Bierdzińska (ZMPSiŚ SA)

Fot. WiesŁAW Mileńko (TPŚ Sp z o.o.)